122 ವರ್ಷಗಳ ಕೃಷಿ ಪತ್ತಿನ ಸಹಕಾರದ ಪಯಣ: ‘ಸಾಲದ ಸಂಘ’ದಿಂದ ‘ರೈತರ ಆರ್ಥಿಕ ಕೇಂದ್ರ’ದತ್ತ
ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಹಕಾರಿ ಚಳವಳಿಗೆ 122 ವರ್ಷಗಳ ಸುದೀರ್ಘ ಮತ್ತು ಸಮೃದ್ಧ ಇತಿಹಾಸವಿದೆ. 1904ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಹಕಾರಿ ಪತ್ತಿನ ಸಂಘಗಳ ಕಾಯ್ದೆ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದ ಬಳಿಕ, 1905ರಲ್ಲಿ ಗದಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕಣಗಿನಹಾಳದಲ್ಲಿ ಸಿದ್ದನಗೌಡ ಸಣ್ಣರಾಮನಗೌಡ ಪಾಟೀಲರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ದೇಶದ ಮೊದಲ ಸಹಕಾರಿ ಸಂಘ ನೋಂದಣಿಯಾಗಿದ್ದು ಕರ್ನಾಟಕದ ಪಾಲಿಗೆ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಸಂಗತಿಯಾಗಿದೆ. ಅಂದು ಆರಂಭವಾದ ಸಹಕಾರದ ಪಯಣ ಇಂದು ಗ್ರಾಮದಿಂದ ರಾಜ್ಯದವರೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿರುವ ಬಲಿಷ್ಠ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಬೆಳೆದಿದೆ.
ಕರ್ನಾಟಕದ ಕೃಷಿ ಪತ್ತಿನ ಸಹಕಾರದ ಮೂಲ ಶಕ್ತಿ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಕೃಷಿ ಪತ್ತಿನ ಸಹಕಾರಿ ಸಂಘಗಳು (PACS). ರೈತನ ಮನೆ ಬಾಗಿಲಿಗೆ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಸಂಘಗಳು ಕೇವಲ ಬೆಳೆಸಾಲ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಸಾಲ ನೀಡುವ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲ. ರಸಗೊಬ್ಬರ, ಬೀಜ, ಕೃಷಿ ಪರಿಕರಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಗ್ರಾಮೀಣ ಆರ್ಥಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರಗಳಾಗಿಯೂ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿವೆ.
PACSಗಳ ಮೇಲಿನ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಜಿಲ್ಲಾ ಕೇಂದ್ರ ಸಹಕಾರಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು (DCCB) ಹಾಗೂ ರಾಜ್ಯಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಸಹಕಾರಿ ಅಪೆಕ್ಸ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿವೆ. ರಾಜ್ಯ ಸಹಕಾರ ಇಲಾಖೆಯ ಅಧಿಕೃತ ಮಾಹಿತಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತುತ 5,658 PACSಗಳು ಮತ್ತು 21 DCCBಗಳು 818 ಶಾಖೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿವೆ. ಇದು ಕೇವಲ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲ; ರೈತ, ಗ್ರಾಮ, ಕೃಷಿ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ಪರಸ್ಪರ ಜೋಡಿಸುವ ಸಹಕಾರಿ ಆರ್ಥಿಕ ಸರಪಳಿಯಾಗಿದೆ.
ಕಾಲಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಬದಲಾಗಬೇಕಾದ ಸಹಕಾರ
ಸಹಕಾರಿ ಸಂಘಗಳು ಆರಂಭವಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರೈತರನ್ನು ಲೇವಾದೇವಿದಾರರ ಶೋಷಣೆಯಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಿ ಕಡಿಮೆ ಬಡ್ಡಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಲ ಒದಗಿಸುವುದೇ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿತ್ತು. ನಂತರ ಬೆಳೆಸಾಲ, ಮಧ್ಯಮಾವಧಿ ಸಾಲ, ಕೃಷಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಖರೀದಿ, ಗೊಬ್ಬರ ಮತ್ತು ಬೀಜ ವಿತರಣೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಸಹಕಾರದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಬಂದವು.
ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ DCCBಗಳು ಗ್ರಾಮೀಣ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಬೆನ್ನೆಲುಬಾಗಿ ಬೆಳೆದವು. ರಾಜ್ಯಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಅಪೆಕ್ಸ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಹಣಕಾಸು ಸಮನ್ವಯದ ಪ್ರಮುಖ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಯಿತು. 1915ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಮೈಸೂರು ಪ್ರಾಂತೀಯ ಸಹಕಾರಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ನಂತರದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯದ ಅಪೆಕ್ಸ್ ಸಹಕಾರಿ ಬ್ಯಾಂಕಿನ ಪ್ರಮುಖ ಪೂರ್ವರೂಪವಾಯಿತು.
ಆದರೆ ಕಾಲ ಬದಲಾಗಿದೆ. ರೈತನ ಅಗತ್ಯವೂ ಬದಲಾಗಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಹಳೆಯ ಮಾದರಿಯ ‘ಸಾಲ ನೀಡುವ ಸಂಘ’ ಮಾತ್ರ ಇಂದಿನ ರೈತನ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಸಹಕಾರಕ್ಕೆ ಹೊಸ ತಿರುವು ನೀಡಿದ ಐದು ವರ್ಷ
2021ರಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಸಹಕಾರ ಸಚಿವಾಲಯ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದದ್ದು ಸಹಕಾರಿ ಚಳವಳಿಯ ಇತ್ತೀಚಿನ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ತಿರುವು. PACSಗಳನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದು, ಅವುಗಳ ಗಣಕೀಕರಣ, ಮಾದರಿ ಉಪನಿಯಮಗಳ ಜಾರಿ ಮತ್ತು ಬಹುಉದ್ದೇಶಿತ PACSಗಳ ಮೂಲಕ ಗ್ರಾಮೀಣ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಹೊಸ ಆರ್ಥಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಗೆ ವೇಗ ದೊರಕಿತು.
ಮಾದರಿ ಉಪನಿಯಮಗಳ ಮೂಲಕ PACSಗಳಿಗೆ 25ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ರೀತಿಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಹೈನುಗಾರಿಕೆ, ಮೀನುಗಾರಿಕೆ, ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯ ಸಂಗ್ರಹಣೆ, LPG, CNG ಮತ್ತು ಪೆಟ್ರೋಲ್ ವಿತರಣೆ, ಕಾಮನ್ ಸರ್ವಿಸ್ ಸೆಂಟರ್, ನ್ಯಾಯಬೆಲೆ ಅಂಗಡಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಅವಕಾಶ ಸಹಕಾರಿ ಸಂಘಗಳಿಗೆ ದೊರೆತಿದೆ.
ಇದರ ಜೊತೆಗೆ PACSಗಳ ಗಣಕೀಕರಣವೂ ಮಹತ್ವದ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿದೆ. ಕಾಗದದ ಕಡತಗಳಿಂದ ಡಿಜಿಟಲ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯತ್ತ ಸಾಗುವುದರಿಂದ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ, ಲೆಕ್ಕಪತ್ರಗಳ ನಿಖರತೆ ಮತ್ತು ರೈತರಿಗೆ ವೇಗವಾದ ಸೇವೆ ಒದಗಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿದೆ. PACSಗಳ ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣಕ್ಕೆ ದೇಶಾದ್ಯಂತ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಒತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣ ಸಹಕಾರದ ಆಧುನೀಕರಣಕ್ಕೆ ಹೊಸ ದಿಕ್ಕು ನೀಡಿದೆ.
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಕಾರಿ ನೀತಿ 2025: ಹೊಸ ಅವಕಾಶಗಳ ಬಾಗಿಲು
2025ರ ಜುಲೈ 24ರಂದು ಪ್ರಕಟವಾದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಕಾರಿ ನೀತಿ 2025 ಸಹಕಾರಿ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ಹೊಸ ಹಂತಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುವ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ಒದಗಿಸಿದೆ. ‘ಸಹಕಾರದಿಂದ ಸಮೃದ್ಧಿ’ ಎಂಬ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಡಿ ಸಹಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಬಲಿಷ್ಠ, ಪಾರದರ್ಶಕ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಾಧಾರಿತ ಮತ್ತು ಜನಪರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನಾಗಿ ರೂಪಿಸುವ ಗುರಿ ಹೊಂದಲಾಗಿದೆ.
ಮುಂದಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ದೇಶದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಬಹುಉದ್ದೇಶಿತ PACSಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದು ಹಾಗೂ ಕೇಂದ್ರದ ವಿವಿಧ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಗ್ರಾಮಮಟ್ಟದ ಸಹಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ತಲುಪಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಸಹ ನಡೆಯುತ್ತಿವೆ. ಕರ್ನಾಟಕದಂತಹ ಬಲಿಷ್ಠ ಸಹಕಾರಿ ಪರಂಪರೆಯ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಇದು ದೊಡ್ಡ ಅವಕಾಶ.
ಸಂಖ್ಯೆಯಷ್ಟೇ ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಗುಣಮಟ್ಟ ಮುಖ್ಯ
ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ ಪತ್ತಿನ ಸಹಕಾರಿ ಸಂಘಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ದೊಡ್ಡದಿರುವುದೇ ಅವುಗಳ ಯಶಸ್ಸಿನ ಮಾನದಂಡವಾಗಬಾರದು. ಎಷ್ಟು ಸಂಘಗಳು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಸ್ವಾವಲಂಬಿಯಾಗಿವೆ? ಎಷ್ಟು ಸಂಘಗಳು ವೃತ್ತಿಪರವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿವೆ? ಎಷ್ಟು ಸಂಘಗಳು ಯುವ ರೈತರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತಿವೆ? ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರ ಹುಡುಕಬೇಕಾಗಿದೆ.
ಕೆಲವು PACSಗಳು ಬಂಡವಾಳದ ಕೊರತೆ, ಕಡಿಮೆ ಲಾಭಾಂಶ, ಸಾಲ ವಸೂಲಾತಿ, ಸಿಬ್ಬಂದಿ ವೆಚ್ಚ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿವೆ. ಇಂತಹ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ, ಅವುಗಳಿಗೆ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಪರಿಹಾರ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಗತ್ಯ.
ಸಹಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನೂ ಇಂದಿನ ಡಿಜಿಟಲ್ ಹಾಗೂ ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಸರಳೀಕರಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಸಹಕಾರದ ಮೂಲ ತತ್ವಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡೇ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ವೃತ್ತಿಪರತೆ ಮತ್ತು ಪಾರದರ್ಶಕತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ.
20ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜಿಲ್ಲೆಗಳ ಪ್ರವಾಸ ಕಲಿಸಿದ ಪಾಠ
ಸಹಕಾರ ಭಾರತಿ ರಾಜ್ಯ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ವಹಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರ ಕರ್ನಾಟಕದ 20ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಸ ಮಾಡುವ ಅವಕಾಶ ನನಗೆ ದೊರೆತಿದೆ. ವಿವಿಧ ಕೃಷಿ ಪತ್ತಿನ ಸಹಕಾರಿ ಸಂಘಗಳಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು, ನಿರ್ದೇಶಕರು, ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಮತ್ತು ರೈತರೊಂದಿಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಸಂವಾದ ನಡೆಸಿದ್ದೇನೆ.
ಈ ಪ್ರವಾಸಗಳಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಂಡುಬಂದ ಸಂಗತಿಯೆಂದರೆ—ಗ್ರಾಮೀಣ ರೈತನಿಗೆ ಸಹಕಾರಿ ಸಂಘದ ಮೇಲಿನ ನಂಬಿಕೆ ಇನ್ನೂ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿದೆ.
ಆದರೆ ರೈತನ ಅಗತ್ಯಗಳು ಈಗ ಬದಲಾಗಿವೆ. ರೈತನಿಗೆ ಕೇವಲ ಬೆಳೆಸಾಲ ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಉತ್ತಮ ಬೀಜ ಬೇಕು, ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬೇಕು, ಸಂಗ್ರಹಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಬೇಕು, ಕೃಷಿ ಯಂತ್ರೋಪಕರಣ ಬೇಕು, ಬೆಳೆ ವಿಮೆ ಬೇಕು, ಡಿಜಿಟಲ್ ಸೇವೆ ಬೇಕು ಹಾಗೂ ಉತ್ಪನ್ನಕ್ಕೆ ಉತ್ತಮ ಬೆಲೆ ಬೇಕು.
ಅಂದರೆ ಇಂದಿನ ರೈತನಿಗೆ ಸಾಲಕ್ಕಿಂತಲೂ ಸಂಪೂರ್ಣ ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಸರದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಇದೇ PACSಗಳ ಮುಂದಿನ ದೊಡ್ಡ ಅವಕಾಶ.
‘ಸಾಲದ ಸಂಘ’ದಿಂದ ‘ರೈತರ ಆರ್ಥಿಕ ಕೇಂದ್ರ’ದತ್ತ
ಮುಂದಿನ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು PACS ಕೂಡ ಗ್ರಾಮೀಣ ಕೃಷಿ ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳಬೇಕು. ರೈತನಿಗೆ ಒಂದೇ ಸೂರಿನಡಿ ಸಾಲ, ಬೀಜ, ಗೊಬ್ಬರ, ಕೃಷಿ ಯಂತ್ರೋಪಕರಣ ಬಾಡಿಗೆ, ಗೋದಾಮು, ಶೀತಗೃಹ, ಕೃಷಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಸಂಗ್ರಹಣೆ, ಮೌಲ್ಯವರ್ಧನೆ, ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಸಂಪರ್ಕ, ವಿಮೆ, ಡಿಜಿಟಲ್ ಸೇವೆ ಹಾಗೂ ಸರ್ಕಾರದ ಯೋಜನೆಗಳ ಮಾಹಿತಿ ದೊರೆಯುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಬೇಕು.
ಸ್ಥಳೀಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಹೈನುಗಾರಿಕೆ, ಮೀನುಗಾರಿಕೆ, ಆಹಾರ ಸಂಸ್ಕರಣೆ, ಸೌರಶಕ್ತಿ, ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಮತ್ತು FPOಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಹಭಾಗಿತ್ವದಂತಹ ಹೊಸ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿಗೂ PACSಗಳು ಪ್ರವೇಶಿಸಬೇಕು.
ಇದರಿಂದ ರೈತ ಮತ್ತು ಸಹಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಯ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧ ಕೇವಲ ಸಾಲಗಾರ–ಸಾಲದಾತ ಸಂಬಂಧವಾಗದೆ, ಉತ್ಪಾದನೆಯಿಂದ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯವರೆಗೆ ರೈತನೊಂದಿಗೆ ಸಾಗುವ ಆರ್ಥಿಕ ಪಾಲುದಾರಿಕೆಯಾಗಿ ಪರಿವರ್ತನೆಯಾಗಲಿದೆ.
ಮುಂದಿನ ದಶಕದ ಐದು ಆದ್ಯತೆಗಳು
ಮೊದಲನೆಯದು—ಸಂಪೂರ್ಣ ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು PACSನ ಲೆಕ್ಕಪತ್ರ, ಸಾಲ, ಸದಸ್ಯತ್ವ ಮತ್ತು ಸೇವೆಗಳು ಪಾರದರ್ಶಕ ಡಿಜಿಟಲ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿರಬೇಕು.
ಎರಡನೆಯದು—ವೃತ್ತಿಪರ ನಿರ್ವಹಣೆ. ಸಹಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ರಾಜಕೀಯ ವೇದಿಕೆಗಳಾಗದೆ ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಶಿಸ್ತಿನ ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿಪರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕು.
ಮೂರನೆಯದು—ಯುವಕರು ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ. ಯುವ ರೈತರು ಹಾಗೂ ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಸಹಕಾರದ ನಿರ್ಧಾರ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಒಳಗೊಳ್ಳಬೇಕು. ಹೊಸ ತಲೆಮಾರಿನ ಆಲೋಚನೆಗಳು ಸಹಕಾರಿ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಚೈತನ್ಯ ನೀಡಬಲ್ಲವು.
ನಾಲ್ಕನೆಯದು—ಸಾಲದಾಚೆಗೆ ಆದಾಯ. PACSಗಳ ಆದಾಯವು ಕೇವಲ ಸಾಲದ ಬಡ್ಡಿ ಮಾರ್ಜಿನ್ಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಬಾರದು. ಗೋದಾಮು, ಕೃಷಿ ಸೇವೆ, ಸಂಸ್ಕರಣೆ, ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಗ್ರಾಮೀಣ ಉದ್ಯಮಗಳ ಮೂಲಕ ಸ್ವಂತ ಆದಾಯ ಸೃಷ್ಟಿಸಬೇಕು.
ಐದನೆಯದು—ಮೂರು ಹಂತಗಳ ಸಮನ್ವಯ. PACS–DCCB–Apex ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧ ಕೇವಲ ಹಣಕಾಸಿನ ವ್ಯವಹಾರಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಮಾರುಕಟ್ಟೆ, ತರಬೇತಿ ಮತ್ತು ವ್ಯವಹಾರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಸಮಗ್ರ ಜಾಲವಾಗಬೇಕು.
ರಾಜಕೀಯಕ್ಕಿಂತ ಸದಸ್ಯರ ಹಿತವೇ ಕೇಂದ್ರ
ಸಹಕಾರಿ ಚಳವಳಿಯ ನಿಜವಾದ ಬಲ ಅದರ ಸದಸ್ಯರಲ್ಲಿ ಅಡಗಿದೆ. ಚುನಾವಣೆಗಳು ಸಹಕಾರದ ಒಂದು ಭಾಗ ಮಾತ್ರ. ಸಹಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಅಂತಿಮ ಗುರಿ ಸದಸ್ಯನ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಪ್ರಗತಿಯಾಗಬೇಕು.
ಆದ್ದರಿಂದ ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿಯಲ್ಲಿ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ, ವೃತ್ತಿಪರತೆ, ಉತ್ತರದಾಯಿತ್ವ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ಆಡಳಿತಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಬೇಕು. ಸದಸ್ಯರ ಹಣವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸಂಸ್ಥೆಯೂ ‘ನಮ್ಮ ಸಂಘ’ ಎಂಬ ಭಾವನೆಯಿಂದ ‘ನಮ್ಮ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ’ ಎಂಬ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯತ್ತ ಸಾಗಬೇಕು.
ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಸಿಗುತ್ತಿರುವ ಅಪೂರ್ವ ಅವಕಾಶ
ಕಣಗಿನಹಾಳದಿಂದ ಆರಂಭವಾದ 122 ವರ್ಷಗಳ ಸಹಕಾರಿ ಪರಂಪರೆ ಕರ್ನಾಟಕದ ದೊಡ್ಡ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿದೆ. ಇಂದು ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಸಹಕಾರ ಸಚಿವಾಲಯವಿದೆ. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಕಾರಿ ನೀತಿ 2025 ಜಾರಿಯಲ್ಲಿದೆ. PACSಗಳ ಗಣಕೀಕರಣಕ್ಕೆ ವೇಗ ದೊರೆತಿದೆ. ಬಹುಉದ್ದೇಶಿತ PACSಗಳಿಗೆ ಹೊಸ ಅವಕಾಶಗಳು ತೆರೆದಿವೆ.
DCCBಗಳು ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಅಪೆಕ್ಸ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳಿಗೂ ವಿಸ್ತರಣೆಯ ಅವಕಾಶಗಳು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿವೆ. RBIಯ ಇತ್ತೀಚಿನ ನಿರ್ದೇಶನಗಳ ಮೂಲಕ ಅರ್ಹ ರಾಜ್ಯ ಸಹಕಾರಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು ಮತ್ತು DCCBಗಳಿಗೆ ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಶಾಖೆ ತೆರೆಯುವ ಅವಕಾಶವೂ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಹೀಗಾಗಿ ಮುಂದಿನ ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳು ಕರ್ನಾಟಕದ ಕೃಷಿ ಪತ್ತಿನ ಸಹಕಾರಕ್ಕೆ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಲಿವೆ.
1904ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾದ ಪತ್ತಿನ ಸಹಕಾರದ ಮೂಲ ಉದ್ದೇಶ ರೈತನನ್ನು ಶೋಷಣೆಯಿಂದ ರಕ್ಷಿಸುವುದಾಗಿದ್ದರೆ, 2026ರ ನಂತರದ ಸಹಕಾರದ ಗುರಿ ರೈತನನ್ನು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಸಬಲೀಕರಿಸುವುದಾಗಬೇಕು.
‘ಸಾಲ ನೀಡುವ ಸಂಸ್ಥೆ’ಯಿಂದ ‘ಸೇವೆ ನೀಡುವ ಸಂಸ್ಥೆ’ಗೆ, ‘ಸೇವಾ ಸಂಸ್ಥೆ’ಯಿಂದ ‘ವ್ಯವಹಾರ ಕೇಂದ್ರ’ಕ್ಕೆ, ‘ವ್ಯವಹಾರ ಕೇಂದ್ರ’ದಿಂದ ‘ರೈತರ ಸಮಗ್ರ ಆರ್ಥಿಕ ಪಾಲುದಾರ’ನಿಗೆ—ಈ ಪರಿವರ್ತನೆಯೇ ಕರ್ನಾಟಕದ ಕೃಷಿ ಪತ್ತಿನ ಸಹಕಾರದ ಮುಂದಿನ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಬೇಕು.
122 ವರ್ಷಗಳ ಪರಂಪರೆ ನಮ್ಮ ಹೆಮ್ಮೆ. ಆದರೆ ಮುಂದಿನ 25 ವರ್ಷಗಳ ಸಹಕಾರಿ ಪಯಣ ನಮ್ಮ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ.
ಗ್ರಾಮದ ರೈತನ ಕೈ ಬಲಪಡಿಸಿದಾಗ ಮಾತ್ರ ಸಹಕಾರ ಬಲಪಡುತ್ತದೆ. ಸಹಕಾರ ಬಲವಾದಾಗ ಮಾತ್ರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಆರ್ಥಿಕತೆ ಬಲವಾಗುತ್ತದೆ.
